1. Giriş ve Temel Kavramlar
Erektil disfonksiyon (ED), tatmin edici bir cinsel performans için yeterli ereksiyonun sağlanamaması veya sürdürülememesi olarak tanımlanan ve yaşla birlikte prevalansı artan yaygın bir androlojik sorundur [1]. Geleneksel tedaviler (Fosfodiesteraz tip 5 inhibitörleri, intrakavernöz enjeksiyonlar, vakum cihazları ve penil protezler) çoğunlukla semptomatik rahatlama sağlarken, altta yatan patofizyolojik mekanizmaları tersine çevirememektedir [2]. Bu bağlamda, doku onarımını ve anjiyogenezi hedefleyen rejeneratif tıp uygulamaları, özellikle Trombositten Zengin Plazma (PRP) ve yeni nesil “Akıllı Plazma” (Sanakin/ACRS) teknolojileri, ED tedavisinde giderek daha fazla ilgi görmektedir [3].
Bu rapor, Sanakin (Akıllı Plazma) teknolojisinin temel prensiplerini, klasik PRP’den farklarını, erektil disfonksiyonda etki mekanizmasını ve güncel intrakavernöz uygulama protokollerini derlemeyi amaçlamaktadır.
2. Akıllı Plazma (ACRS) Nedir?
Sanakin, tıbbi literatürde Otolog Sitokinden Zengin Serum (Autologous Cytokine Rich Serum – ACRS) olarak da bilinen, hastanın kendi kanından elde edilen ve tamamen doğal (katkı maddesi içermeyen) yeni nesil bir biyolojik tedavi yöntemidir [4]. Klasik PRP’den en önemli farkı, özel bir inkübasyon sürecinden geçirilerek kanda bulunan anti-enflamatuar proteinlerin ve büyüme faktörlerinin spesifik olarak çoğaltılmasıdır [5].
2.1. Hazırlanış Protokolü
Sanakin Akıllı Plazma hazırlama süreci, klasik PRP’den farklı olarak 3 saatlik bir “biyolojik üretim” (inkübasyon) aşaması içerir [4] [6]:
- Kan Alma: Hastadan özel Sanakin tüplerine (içerisinde tıbbi sınıf cam boncuklar bulunan) belirli miktarda kan alınır.
- İnkübasyon (Bekletme): Alınan kan, vücut sıcaklığında (37°C) özel bir inkübatörde tam 3 saat boyunca bekletilir. Bu süreçte tüp içindeki cam boncuklar, kan hücrelerini (monositler ve trombositler) uyararak yüksek miktarda iyileştirici protein (sitokin) üretmelerini sağlar.
- Santrifüj: İnkübasyon sonrası kan santrifüj edilerek (genellikle 5 dakika, 4000 devir) hücresel elemanlardan arındırılmış, sitokinden zengin altın renkli serum elde edilir.
- Uygulama: Elde edilen katkısız ACRS, hedef dokuya (korpus kavernozum) enjekte edilir.
2.2. Klasik PRP ile Sanakin (ACRS) Arasındaki Farklar
| Özellik | Klasik PRP (Platelet-Rich Plasma) | Sanakin (Akıllı Plazma / ACRS) |
| İçerik | Trombositler ve içlerindeki alfa-granüllerden salınan büyüme faktörleri | Çoğaltılmış anti-enflamatuar sitokinler (özellikle IL-1Ra) ve büyüme faktörleri |
| Hazırlık Süresi | Genellikle 15-30 dakika (Sadece santrifüj) | 3 saat inkübasyon + santrifüj |
| Katkı Maddesi | Çoğunlukla antikoagülan (sitrat) ve bazen aktivatör (Kalsiyum klorür) içerir | Tamamen doğal, hiçbir katkı maddesi veya antikoagülan içermez |
| Temel Etki | “İnşaat İşçisi” (Doku inşası ve anjiyogenez) | “İtfaiyeci + İnşaat İşçisi” (Güçlü anti-enflamatuar etki + doku onarımı) |
Sanakin’in en belirgin özelliği, vücuttaki iltihaplanmayı ve doku yıkımını tetikleyen Interlökin-1 (IL-1) proteinini bloke eden doğal Interlökin-1 Reseptör Antagonisti (IL-1Ra) proteinini yüksek konsantrasyonda içermesidir [5]. Bu nedenle kronik mikro-enflamasyonun eşlik ettiği vaskülojenik ED vakalarında teorik olarak klasik PRP’ye göre üstünlük sağlayabilir [6].
3. Erektil Disfonksiyonda İntrakavernöz Plazma Uygulaması
3.1. Etki Mekanizması
Erektil disfonksiyonun temelinde genellikle endotel disfonksiyonu, düz kas atrofisi, kavernöz sinir hasarı ve fibrozis yatar [2]. İntrakavernöz olarak uygulanan PRP veya ACRS’nin etki mekanizmaları şu fizyolojik süreçleri kapsar [7] [8] [9]:
- Anjiyogenez ve Vasküler Yenilenme: İçerdiği Vasküler Endotelyal Büyüme Faktörü (VEGF) ve Trombosit Kaynaklı Büyüme Faktörü (PDGF) sayesinde yeni kan damarlarının oluşumunu uyarır ve mevcut endotel fonksiyonunu iyileştirir.
- Nöroprotektif ve Nörorejeneratif Etki: İnsülin Benzeri Büyüme Faktörü (IGF) ve Sinir Büyüme Faktörü (NGF) aracılığıyla hasarlı kavernöz sinirlerin onarımını (aksonal miyelinizasyon) destekler. Hayvan çalışmalarında, PRP uygulamasının apoptozu azalttığı ve sinir lifi rejenerasyonunu kolaylaştırdığı gösterilmiştir [9].
- Düz Kas Proliferasyonu: Korpus kavernozumdaki düz kas hücrelerinin (CSMC) onarımını ve çoğalmasını teşvik ederek veno-oklüzif mekanizmanın (venöz kaçağın önlenmesi) iyileşmesine katkıda bulunur.
- Anti-enflamatuar ve Anti-fibrotik Etki: Özellikle Sanakin (ACRS) kullanımında, IL-1Ra sitokini aracılığıyla dokudaki mikro-enflamasyonu baskılar ve tunika albuginea ile kavernöz dokudaki fibrozis (kollajen birikimi) süreçlerini modüle eder [5].
3.2. İntrakavernöz Uygulama Tekniği (Protokol)
Üroloji pratiğinde PRP (veya P-Shot/Priapus Shot olarak bilinen) uygulaması, belirli bir steril protokol çerçevesinde gerçekleştirilir [10] [11]:
- Hazırlık ve Anestezi: İşlemden 15-20 dakika önce penis şaftına ve tabanına topikal lokal anestezik krem (örn. EMLA veya %5 lidokain) uygulanır. Gerektiğinde lokal anestezi enjeksiyonu da (dorsal penil blok) yapılabilir. Enjeksiyon bölgesi alkol veya povidon-iyot ile sterilize edilir.
- Enjeksiyon Tekniği: Hazırlanan PRP/ACRS (genellikle 4-10 cc hacminde), ince uçlu bir iğne (27-gauge, 29-gauge veya 30-gauge) kullanılarak korpus kavernozumlara enjekte edilir [10].
- Lokalizasyon: Enjeksiyonlar genellikle penis şaftının lateral (yan) yüzlerinden (saat 2-3 ve 9-10 hizalarından), nörovasküler demetten (dorsal yüz) ve üretradan (ventral yüz) kaçınılarak yapılır. İlacın eşit dağılımı için penis boyunca birkaç farklı noktadan veya bazen glans penise de küçük dozlarda enjeksiyon yapılabilir.
- Dağılım: Enjeksiyon sonrası, plazmanın süngerimsi doku içinde eşit şekilde dağılması için penise hafifçe masaj yapılır. Bazı protokollerde, kan akışını artırmak ve plazmanın dokuya nüfuzunu maksimize etmek için işlemden hemen sonra kısa süreli vakum pompası (VED) kullanımı önerilmektedir [11].
3.3. Seans ve Dozaj
Literatürde standart bir dozaj birliği olmamakla birlikte, güncel klinik uygulamalarda genellikle şu protokoller izlenmektedir [8] [11]:
- Seans Sayısı: Hastanın yanıtına ve ED’nin şiddetine bağlı olarak, 3 ila 4 hafta aralıklarla toplam 2 ila 6 seans arası uygulama önerilmektedir.
- Hacim: Her seansta toplam 4 cc ile 10 cc arasında aktif plazma korpus kavernozumlara bölünerek enjekte edilir.
3.4. Güvenlik ve Yan Etkiler
İntrakavernöz plazma uygulamaları, hastanın kendi kanından elde edildiği için alerjik reaksiyon veya doku reddi riski taşımaz. Oldukça güvenli bir profil çizer. Bildirilen yan etkiler genellikle enjeksiyon işlemine bağlı olup hafif ve geçicidir [8] [12]:
- Enjeksiyon bölgesinde hafif ağrı veya yanma hissi
- Geçici şişlik (ödem)
- Hafif morarma (ekimoz) veya hematom
Şu ana kadar literatürde PRP uygulamasına bağlı priapizm, ciddi enfeksiyon veya kalıcı deformite gibi majör komplikasyonlar bildirilmemiştir [12].
4. Sonuç ve Klinik Değerlendirme
Sanakin Akıllı Plazma (ACRS) teknolojisi, klasik PRP’nin doku onarıcı etkilerine ek olarak, içerdiği yüksek konsantrasyonlu anti-enflamatuar sitokinler (IL-1Ra) sayesinde, kronik enflamasyonun rol oynadığı androlojik patolojilerde umut verici bir rejeneratif tedavi alternatifidir.
Erektil disfonksiyon tedavisinde intrakavernöz plazma uygulamaları; anjiyogenezi uyarma, endotel fonksiyonlarını iyileştirme ve nörorejenerasyonu destekleme potansiyeline sahiptir. Klinik çalışmalar ve hasta bildirimleri, IIEF (Uluslararası Erektil Fonksiyon İndeksi) skorlarında anlamlı artışlar ve ereksiyon sertliğinde iyileşmeler olduğunu göstermektedir [12].
Bununla birlikte, uluslararası üroloji kılavuzları (EAU, AUA), PRP ve benzeri hücresel tedavileri henüz “standart birinci basamak tedavi” olarak kabul etmemekte ve daha fazla randomize kontrollü çalışmaya ihtiyaç duyulduğunu belirtmektedir [1] [2]. Bu nedenle, Sanakin gibi yenilikçi tedaviler, özellikle PDE5 inhibitörlerine yetersiz yanıt veren, yan etkiler nedeniyle medikal tedavi kullanamayan veya penil protez cerrahisi öncesi minimal invaziv bir restoratif seçenek arayan hastalara, detaylı bilgilendirme yapılarak sunulabilecek değerli bir klinik araçtır.
Referanslar
[1] Shridharani AN, et al. “The treatment of erectile dysfunction in patients with…” Translational Andrology and Urology, 2016. https://tau.amegroups.org/article/view/9075/html [2] Burnett AL, et al. “Erectile Dysfunction: AUA Guideline.” Journal of Urology, 2018. https://www.auajournals.org/doi/10.1016/j.juro.2018.05.004 [3] Campbell JD, et al. “The good, bad, and the ugly of regenerative therapies for…” Translational Andrology and Urology, 2020. https://tau.amegroups.org/article/view/30983/html [4] Sanakin Official Website. “Urology Applications.” https://sanakin.com/application/urology/ [5] MDBiologix. “Autologous Cytokine Rich Serum (ACRS).” https://www.mdbiologix.com/biologics-acrs [6] Uzm. Dr. Ömer Fatih Şahin. “Sanakin (Smart Plasma).” https://omerfatihsahin.com/en/treatments/sanakin-smart-plasma/ [7] Tai HC, et al. “Intracavernous injection of platelet‐rich plasma reverses erectile dysfunction…” FASEB Journal, 2023. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11977599/ [8] Ragheb A. “Intracavernosal platelet-rich plasma therapy for erectile dysfunction: Current evidence and future directions.” UroPrecision, 2025. https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/uro2.70004 [9] Çiftçi OÇ, Demirelli E. “Erektil disfonksiyonda Trombositten Zengin Plazma (TZP) tedavisi.” Androloji Bülteni, 2024. https://pdf.journalagent.com/androloji/pdfs/AND_26_3_213_217.pdf [10] Asmundo MG, et al. “Platelet-rich plasma therapy in erectile dysfunction and Peyronie’s disease: a systematic review of the literature.” World Journal of Urology, 2024. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11136842/ [11] Wong SM, et al. “A Short Term Follow up for Intracavernosal Injection of Platelet Rich Plasma for the Treatment of Erectile Dysfunction.” Urological Science, 2021. https://journals.lww.com/ursc/fulltext/2021/32040/a_short_term_follow_up_for_intracavernosal.6.aspx [12] Falcone M, et al. “Clinical Effects and Safety Outcomes of Platelet-Rich Plasma Therapy in Patients with Vasculogenic Erectile Dysfunction: A Systematic Review and Meta-Analysis.” World Journal of Men’s Health, 2026. https://wjmh.org/DOIx.php?id=10.5534/wjmh.240310
Op.Dr. Taner ÇAVUMİRZA
ÜROLOJİ / ANDROLOJİ UZMANI
WhatsApp