Cinsel istek, kişinin cinselliğe karşı zihinsel ve duygusal arzusunu ifade ederken; sertleşme (erektil fonksiyon) fiziksel olarak yeterli ve sürdürülebilir bir ereksiyon oluşabilmesidir.
Bir erkekte cinsel istek normal olup sertleşme sorunu olabilirken, bazen de sertleşme fizyolojik olarak mümkün olduğu hâlde istek düşüklüğü görülebilir. Bu ayrım, ilaç seçimi açısından kritik öneme sahiptir.
Cinsel İstek Azlığının Nedenleri
Cinsel istekte azalma tek bir nedene bağlı değildir ve çoğu zaman çok faktörlüdür.
Hormonal Nedenler
- Testosteron düşüklüğü
- Tiroid hormon bozuklukları
- Prolaktin yüksekliği
Psikolojik Nedenler
- Depresyon ve anksiyete
- Kronik stres
- Performans kaygısı
- İlişki sorunları
Tıbbi ve Yaşam Tarzı Faktörleri
- Diyabet, obezite, kalp-damar hastalıkları
- Antidepresanlar ve bazı tansiyon ilaçları
- Alkol, sigara ve madde kullanımı
- Uyku bozuklukları
Sertleşme Sorununun (Erektil Disfonksiyon) Nedenleri
Sertleşme sorunu çoğunlukla damar ve sinir sistemiyle ilişkilidir.
- Penis damarlarında kan akımının azalması
- Diyabetik sinir hasarı
- Hipertansiyon ve ateroskleroz
- Prostat cerrahileri sonrası sinir etkilenmesi
- Psikojenik nedenler (özellikle genç erkeklerde)
İlaç Seçiminde Temel İlke
En doğru ilaç, sorunun kaynağına göre seçilen ilaçtır.
Sadece sertleşmeyi artıran bir ilaç, cinsel isteği düşük bir erkekte tatmin edici sonuç vermeyebilir. Aynı şekilde hormon eksikliği varken yalnızca sertleşme ilacı kullanmak da yetersiz kalabilir.
Sertleşme Sorununda Kullanılan İlaçlar
PDE-5 İnhibitörleri
Bu grup ilaçlar penis damarlarını gevşeterek kan akışını artırır.
- Etki için cinsel uyarı gereklidir
- Cinsel isteği doğrudan artırmaz
- Kalp hastalığı olanlarda dikkatli kullanılmalıdır
Bu ilaçlar özellikle:
- Damar kaynaklı sertleşme sorunu olanlarda
- Testosteron seviyesi normal olan erkeklerde
daha etkilidir.
Cinsel İstek Azlığında Kullanılan Tedaviler
Testosteron Tedavisi
Sadece kanıtlanmış testosteron eksikliği olan hastalarda uygulanır.
- Libido artışı sağlar
- Enerji, kas gücü ve ruh hâlini iyileştirebilir
- Prostat ve kan değerleri düzenli takip edilmelidir
Normal testosteron düzeyi olan bir erkekte testosteron kullanımı fayda sağlamaz, aksine risk oluşturabilir.
Psikiyatrik ve Psikolojik Yaklaşımlar
- Depresyon tedavisi
- Anksiyete kontrolü
- Cinsel terapi ve çift terapisi
Bazı durumlarda ilaçtan çok terapi daha etkili olabilir.
Hem İstek Azlığı Hem Sertleşme Sorunu Varsa Ne Yapılmalı?
Bu durumda kombine yaklaşım gerekir:
- Hormon değerlendirmesi
- Damar ve metabolik risklerin kontrolü
- Psikolojik faktörlerin ele alınması
- Gerekirse:
- Testosteron + sertleşme ilacı
- Sertleşme ilacı + psikolojik destek
Tedavi kişiye özel planlanmalıdır; tek tip ilaç yaklaşımı doğru değildir.
Bitkisel Ürünler ve Takviyeler Hakkında
Piyasada libido artırıcı olarak sunulan birçok ürünün:
- Etkinliği bilimsel olarak kanıtlı değildir
- Gizli ilaç etken maddeleri içerebilir
- Kalp ve tansiyon açısından risk oluşturabilir
Doktor önerisi olmadan kullanılmaları önerilmez.
Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?
- Sorun 3 aydan uzun sürüyorsa
- Sabah sertleşmeleri belirgin şekilde azaldıysa
- Cinsel istekte ani düşüş olduysa
- Diyabet, kalp hastalığı veya prostat sorunu varsa
Bu durumlar altta yatan ciddi bir hastalığın habercisi olabilir.
Çıkarım
Cinsel istek azlığı ve sertleşme sorunu aynı anda görülebilse de aynı şey değildir ve aynı ilaçla tedavi edilmez.
Başarılı bir tedavi için hormonlar, damar yapısı, psikoloji ve yaşam tarzı birlikte değerlendirilmelidir. Doğru tanı konmadan rastgele ilaç kullanımı hem etkisiz hem de riskli olabilir.
Op.Dr. Taner ÇAVUMİRZA
ÜROLOJİ / ANDROLOJİ UZMANI
